Informacje ogólne
Leżąca w dorzeczu Sanu Gmina Dydnia jest niezwykle atrakcyjna pod względem turystycznym. Liczne pasma wzgórz (przekraczających wysokość 500 m n.p.m.) przedzielają doliny rzek i potoków. Nad Sanem, przez który można się przeprawić promem we wsi Krzemienna lub wiszącą kładką w Witryłowie, leżą znakomite miejsca do wypoczynku i rozmaitych form rekreacji. Wzdłuż Sanu coraz częściej turyści rozmiłowani w pięknie tego regionu kupują działki rekreacyjne, na których budują domki wczasowe. W większości miejscowości gminy znajdują się cenne zabytki – świadkowie dawniejszych i bliższych nam, a nierzadko burzliwych, dziejów tego regionu, leżącego na pograniczu wpływów polskich i ruskich (ukraińskich). Dlatego coś dla siebie znajdą tu zarówno miłośnicy przyrody, zabytków, wędkarze, myśliwi, kajakarze czy kolarze, jak również wszyscy, którzy pragną spędzić wolny czas w ciszy i spokoju.
Warto zobaczyć
| Krajobraz Gminy Dydnia | - Klasycystyczny murowany dwór z pocz. XIX w., odnowiony w latach 50., otoczony starym parkiem, obok XIX-wieczny spichlerz. - Neogotycki murowany kościół p.w. św. Michała Archanioła i św. Anny, konsekrowany w 1882 r., obok drewniana plebania w stylu zakopiańskim (1917 r.) oraz spichlerz (XIX w.).
STRONG>Grabówka - Drewniany kościół (1624-1631) p.w. Nawiedzenia NMP, w 1921 r. przeniesiony z Grabownicy Starzeńskiej. - Kamienna, murowana cerkiew grekokatolicka p.w. św. Mikołaja (1864 r.) wraz z dzwonnicą. Opuszczona po 1947 r.
Jabłonka - Murowany dwór z końca XVIII w., przebudowany po 1914 r., parterowy z mieszkalnym poddaszem. niegdyś własność Słoneckich, Jaruntowskich i Kraińskich. Wewnątrz zachowane dwa kominki z XIX w., w otoczeniu park krajobrazowy (m.in. stare dęby) oraz staw. - Drewniany kościół p.w. Matki Bożej Częstochowskiej (1936-1939) w stylu narodowym (proj. Bogdan Treter), wzorowany na architekturze kościołów podhalańskich. Obok niego kamienna figura Matki Bożej Niepokalanie Poczętej (XIX w.).
| Kościół w Końskiem | Końskie - Drewniany kościół (była cerkiew) p.w. Przemienienia Pańskiego (z 1927 r.), wewnątrz barokowy ołtarz (1736 r.) z cerkwi w Uluczu. W dzwonnicy dzwon z 1712 r. - Klasycystyczny murowany dwór z przełomu XVIII i XIX w., niegdyś własność Korczyńskich i Reitzensteinów, obecnie odrestaurowany. W otoczeniu XVIII-wiecznego park z dwoma zarośniętymi stawami i murowaną oficyną. - Opuszczona kaplica mszalna z 1939 r., fundacji rodziny Nowaków.
Krzemienna - Dwór z pocz. XIX w., własność Bobczyńskich i Dydyńskich, obok park, stawy i aleja wysadzana ozdobnymi drzewami. - Drewniany kościół (dawna cerkiew) z 1867 r. p.w. Wprowadzenia Matki bożej do Świątyni. W ołtarzu bocznym obraz Pokłon Trzech Króli z 2 poł. XVI w. - Figura przydrożna (XIX w.) z herbem Gozdawa na kolumnie.
Krzywe - Drewniany kościół p.w. Matki Bożej Łaskawej (była cerkiew) z 1759 r. - Murowana rządówka z 1868 r., niegdyś przynależna do folwarku Dydyńskich.
Niebocko - Dwór z końca XIX w., do 1945 r. własność Wiktorów i Kraińskich. W otoczeniu resztki parku: zachowany starodrzew (wiązy, dęby, lipy), ślady alei i tarasów, częściowo zarośnięty staw.
Niewistka - Drewniany kościół p.w. Matki Bożej Anielskiej z 1827 r.
Obarzym - Drewniany kościół p.w. Zwiastowania NMP (niegdyś cerkiew) z 1828 r., wewnątrz ślady polichromii (XIX w.) oraz dwa drewniany epitafia inskrypcyjne z poł. XIX w.
| Cerkiew w Uluczu | Temeszów - Fragment murowanego dworu (I poł. XIX w.). W otoczeniu resztki parku i zarastający staw. Obok drewniany kościółek p.w. Matki Bożej Ostrobramskiej. Ulucz - Jeden z najcenniejszych zabytków Podkarpacia. Najstarsza w Polsce drewniana cerkiew p.w. Wniebowstąpienia Pańskiego. Wzniesiona prawdopodobnie w latach 1510-17, przebudowana w XVII i w XIX w., użytkowana do 1947 r. Odrestaurowana w latach 60. Obecnie własność Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku. Świątynia otoczona starodrzewem stoi na wzgórzu Dębnik. - Obok cerkwi murowana kapliczka oraz kilka nagrobków z XIX i XX w.
Witryłów - Drewniany kościół (była cerkiew) p.w. Michała Archanioła z 1812 r., przebudowany na pocz. XX w. - Resztki XIX-wiecznego zespołu dworskiego (piwnica, park). - Trzy murowane kapliczki z XIX w. (w tym jedna z dwuwieżyczkową fasadą).
Wydrna - Murowany dwór Sękowskich z 1845 r., przebudowany w 1920 r., parterowy z mieszkalnym poddaszem. Wewnątrz XVIII-wieczna komoda oraz pięć obrazów: dwa pejzaże późnoklasycystyczne i 3 portrety. Dwór należał do wybitnego chemika prof. Kazimierza Klinga. Gościli tu m.in. prezydent Ignacy Mościcki i pisarz Melchior Wańkowicz.
Kultura i sztuka
Gminny Ośrodek Kultury, Bibliotek, Promocji i Wypoczynku prowadzi szeroko rozwinięta działalność. Gmina słynie z żywo rozwiniętej twórczości ludowej. W Jabłonce mieszka znana artystka ludowa Janina Zubel, której pisanki zdobywały laury w wielu konkursach wielkanocnych. Z kolei Hermina Zubel z Niebocka jest laureatką konkursów poezji ludowej. We wsi Krzywe mieszka Henryk Cipora – rzeźbiarz i malarz, którego dzieła (głównie płaskorzeźby pasyjne) znajdują się w wielu kościołach archidiecezji przemyskiej. Tradycje muzyczne kultywuje kapela i zespół śpiewaczy „Przepióreczka”, powstały w Niebocku, a związany z GOKBPiW w Dydni. Tam również działa dziecięcy Teatr Przygoda – zdobywca wielu nagród na festiwalach twórczości dziecięcej. Od 1998 r. przy OSP w Dydni istnieje orkiestra dęta, która koncertowała m.in. podczas audiencji papieskiej w Pastel Gandolfo w dniach 21 i 22 sierpnia 1999 r. Jej kapelmistrzem jest Zygmunt Podulka. Od czerwca 2000 r. organizowane są imprezy w założeniu cykliczne” w czerwcu Dni Gminy Dydnia, a w lipcu Przegląd Piosenki Turystycznej w Krzemiennej. Jan Paweł II Honorowym Obywatelem Gminy Dydni
Rada Gminy, której przewodniczący Piotr Szul, na sesji w dniu 12 sierpnia 1999 r. nadała papieżowi Janowi Pawłowi II tytuł Honorowego Obywatela Gminy Dydnia. Dyplom na pergaminie, oprawiony w skórę został wręczony Ojcu Świętemu przez wójta Gminy Jerzego F. Adamskiego, jego zastępcę Stanisława Pałysa i zastępcę przewodniczącego Rady Gminy Marka Boconia w dniu 21 sierpnia 1999 r., w czasie audiencji w Castel Gandolfo, prywatnej letniej rezydencji papieża. Jan Paweł II otrzymał w darze od gminy obraz olejny przedstawiający cerkiew w Uluczu autorstwa Henryka Cipory z Krzywego, zestaw ozdobnych pisanek, wykonanych przez Janinę Zubel z Jabłonki oraz bochen wiejskiego chleba upieczony przez Krystynę Dmitrzak z Jabłonki. Ponadto orkiestra dęta działająca przy OSP w Dydni, prowadzona przez Zygmunta Podulkę, koncertowała przed papieżem podczas audiencji w Castel Gandolfo i dzień później w trakcie modlitwy Anioł Pański, robiąc furorę wśród pielgrzymów i zasługując na pozdrowienie papieskie. /fotografie ze zbiorów Urzędu Gminy Dydnia/ |